Finanse i biznes

Archiwum kategorii: ‘Ekonomiści’

Milton Friedman to jeden z najwybitniejszych amerykańskich ekonomistów. Urodził się w USA w rodzinie żydowskich imigrantów z Europy. Studiował na kilku uniwersytetach, jest twórcą tzw. monetaryzmu. Opracowana przez niego koncepcja gospodarcza zakłada, że zwiększanie popytu na pieniądz jest procesem pozytywnym i wystarczy tylko obliczyć maksymalną jego ilość jaka może krążyć na rynku. Według Friedmana można to łatwo wyliczyć opierając się na kilkunastu wskaźnikach makroekonomicznych. W ten sposób nadwyżka pieniądza zostanie przez ludzi spożytkowana na konsumpcję, jednak będzie ona na tyle niewielka, że nie spowoduje nadmiernej inflacji. Idąc tym tokiem rozumowania jest to doskonały sposób na podniesienie poziomu życia społeczeństwa w stosunkowo krótkim czasie.

O ile sama koncepcja Friedmana jest naukowo zasadna to wielu krytyków wskazuje na jej płytkość i krótkowzroczność. Według nich ekonomista przecenił możliwości sztywnego obliczania nadmiaru gotówki poprzez analizę określonych wskaźników ekonomicznych. Gospodarka ma tak wiele zmiennych, że nawet jedno wydarzenie tj. kryzys na rynku ropy czy kryzys na giełdzie, może spowodować dramatyczne w skutkach negatywne procesy. Co ciekawe koncepcja Friedmana od lat 60-tych była obowiązująca w Stanach Zjednoczonych praktycznie we wszystkich rządach. Spowodowało to ogromny wzrost poziomu życia Amerykanów jednak równocześnie postępowało zadłużenie państwa. Obecnie można usłyszeć zarzuty, że USA przez dziesięciolecia żyły na koszt świata wykorzystując głównie pozycję dolara jako światowej waluty, w której realizowana była większość obrotu na światowych rynkach finansowych. Ostatnio, okazało się jednak, że koncepcja Friedmana nie jest idealna, zadłużone społeczeństwo amerykańskie ma coraz większe problemy ekonomiczne. Również sam skarb państwa nie jest w stanie już dźwigać wielkich wydatków, ekonomiści wskazują na konieczność redukcji ogromnego zadłużenia.

Friedman w swojej pracy zawodowej pełnił wiele wysokich funkcji, był doradcą ekonomicznym kilku prezydentów USA, w 1976 roku otrzymał nagrodę Nobla w dziedzinie ekonomii.

John Maynard Keynes to jeden z najwybitniejszych ekonomistów w historii. Urodził się w Cambridge jako syn profesora ekonomii i filozofii. Studiował matematykę, historię oraz właśnie ekonomię. W czasie I wojny światowej był doradcą ekonomicznym rządy brytyjskiego, brał również udział w konferencji pokojowej w Wersalu. Co ciekawe, jako jeden z nielicznych był przeciwny żądaniom od Niemiec reparacji wojennych, argumentował to tym, że w przyszłości może być to wynikiem chęci rewanżu.

Po wojnie zajął się pracą w naukową jednak bez spektakularnych osiągnięć. W czasie II wojny światowej ponownie został doradcą rządu brytyjskiego, opracował nawet ciekawa koncepcję pieniądza międzynarodowego. Tzw. bankor miał być walutą, która pozwoliłaby na szybsze odbudowanie Europy ze zniszczeń wojennych, niestety, pomysł nie znalazł szerszego uznania. Głównym powodem był sprzeciw Amerykanów, którzy zauważyli szansę na zrobienia właśnie z dolara waluty światowej. Jak się okazało w pełni to się im udało, aż do końca wieku pieniądz USA dominował na rynkach światowych. Dopiero pojawienie się Euro zmieniło tą sytuację, można stwierdzić, ze koncepcja Keynesa była więc trafiona.

Jeśli chodzi o dorobek naukowy Keynesa to jest on bardzo duży. Do dziś dyskutuje się nad jego koncepcją Ogólnej koncepcji zatrudnienia, procentu i pieniądza, jako nad jedną z najwybitniejszych i dalekowzrocznych w historii gospodarki. Już w latach międzywojennych, ekonomista przewidział wiele procesów gospodarczych, które wystąpiły dopiero po jego śmierci. Jeśli chodzi o szczegóły to był on zdecydowanym przeciwnikiem liberalnego systemu gospodarczego, może właśnie dlatego często krytykowali go Amerykanie, którzy w połowie wieku skłaniali się właśnie do wolnego rynku. Główne założenia koncepcji Keynesa opierały się na proporcjonalnych podatkach w tym większych dla grup najlepiej zarabiających, obniżenia podatków dla kapitałów inwestycyjnych oraz elastyczny budżet państwa który pozwalałby na prowadzenie rządowych inwestycji tj. roboty publiczne itp.